خواجه نصير الدين الطوسي ( مترجم : شاهرودى )

112

جواهر الفرائض در ارث با ترجمه فارسى ( فارسى ) قسمت 2

معطوف : مانند يك دوم و يك سوم . حال مخرج كسر مفرد عددى است كه به نام آن خوانده مىشود و به آن نسبت داده مىشود ؛ مانند ( 6 ) كه‌مخرج آن « 6 » است . و نيز مانند جزء از پانزده [ / 15 ] كه مخرج آن « 15 » است . و مخرج كسر مضاف عبارت است از عددى كه از ضرب مخرج مضاف د ر مخرج مضاف اليه حاصل مىشود ؛ مانند « نصف يك ششم » كه مخرج اين كسر مضاف عبارت است از عدد حاصل از ضرب « 2 » [ / مخرج يك دوم ] در « 6 » [ / مخرج يك ششم ] كه عدد « 12 » مىباشد . و مخرج كسر معطوف عبارت است از عددى كه بر همه مخرج‌ها قابل قسمت باشد مانند « 2 و 6 و 10 » كه مخرج مشتركه اينها عدد « 30 » مىباشد . اگر گفته شود : كدام عدد است كه داراى كسر فلان و فلان مىباشد ؟

--> در هر يك از دو صورت يا مفرد است يا مكرّر يا مضاف يا معطوف ؛ كه جمعاً هشت قسم است و مثالهاى آن از اين قرار است :